Blockchain: is vertrouwen optioneel?!

Thomas de Jong | 22 juni 2017

Elke pauze gaat het hier over bitcoins, ethereum en andere cryptocurrency. Digitaal geld, gebaseerd op een technologie die de wereld kan veranderen. In dit artikel duik ik in de wereld van de blockchain!

Blockchain is een technologie die het doen van allerlei transacties op internet veiliger en sneller maakt. En als het om financiële transacties gaat, heeft het zelfs de potentie om banken overbodig te maken! Het is best een ingewikkeld onderwerp, dus zet je schrap!

Het begint bij de bitcoin

Ok, ik ben dan ook wel een complete blockchain-dummy, dus ik wil het eerste deel van dit artikel gebruiken om de technologie helder uit te leggen. Als het niet voor jou is, dan wel voor mezelf. Om dat te doen, kijken we eerst naar het bekendste voorbeeld: de bitcoin.

Wat is bitcoin?

De bitcoin is een digitale munt, die in 2008 is bedacht. Het werkt via een peer-to-peer-netwerk, waardoor elke gebruiker inzicht heeft in alle transacties die met bitcoins gedaan zijn.

Bitcoins zitten in een soort digitale portemonnee, de wallet. Deze wallet bevat ook een geheim stukje data waarmee je bitcoin-transacties ondertekent. Elke ondertekening is uniek per transactie, waardoor transacties via bitcoin niet gevoelig zijn voor fraude. De handel in bitcoin is echt booming, en er zijn steeds meer bedrijven waar je met bitcoin kunt betalen.

Wie maakt bitcoins?

Bitcoins moeten gedolven worden. Dat proces heet minen. Iedereen die dat wil, kan z’n computer gebruiken om dat te doen. Je hoeft je alleen maar aan te melden bij het peer-to-peer-netwerk waar bitcoin gebruik van maakt.

Je begint met een block, daar zitten de bitcoins als het ware in verstopt. Door een ingewikkelde wiskundige puzzel op te lossen, komen de bitcoins vrij. Degene die als eerste de oplossing vindt, krijgt de bitcoins. Eigenlijk ruil je de stroom die je computer verbruikt bij het minen voor bitcoins.

Er kunnen maximaal 21 miljoen bitcoins op de markt komen, en het minen wordt steeds ingewikkelder en de beloning steeds lager. Er is dus geen centrale bank die even wat biljetjes bij kan printen, en dat maakt bitcoins immuun voor inflatie.

Bitcoins gevonden, en dan?

Zodra je bitcoins hebt gevonden, worden ze opgeslagen in een soort logboek. Dat logboek is de blockchain. Er wordt precies bijgehouden welk block er is ontcijferd, en ook welk block er voor en na dat specifieke block komen. Dat logboek is voor iedereen zichtbaar, waardoor er geen banken meer nodig zijn om transacties bij te houden.

En dat is een van de belangrijkste voordelen van bitcoins. Je kunt bitcoins namelijk rechtstreeks naar iemand anders overmaken, zonder tussenkomst van een bank. Dat maakt het handelen met bitcoins veel sneller en goedkoper, zeker internationaal. En omdat het bitcoin-logboek niet gemanipuleerd kan worden, hoef je niet bang te zijn voor fraude.

Met dat logboek komen we eigenlijk bij het echte onderwerp van dit artikel: de blockchain.

Oké, dan. Genoeg over bitcoins. Wat is een blockchain?

Onze hele wereld is gebaseerd op contracten, transacties en het administreren van die zaken. Door de komst en groei van het internet is een steeds groter deel van de economie gedigitaliseerd. Denk maar aan alle manieren waarop je zaken doet via het internet. De manier waarop we met transacties omgaan is alleen niet mee veranderd. Daar is blockchain een oplossing voor.

Een blockchain is een openbaar grootboek van transacties tussen twee partijen. Niemand is exclusief eigenaar van dat grootboek, net zoals internet en e-mail van niemand is. In de blockchain wordt elke transactie bijgehouden en gekoppeld aan eerdere blokken, zodat er een ketting van blokken ontstaat.

Maar waarom is het nou zo’n voordeel dat we dat grootboek met z’n allen delen? Omdat blockchain in potentie elke overeenkomst, proces en taak digitaal opslaat, controleert, en deelt. Je hoeft de andere partij dus niet meer te vertrouwen om zaken te kunnen doen. Dat zou betekenen dat tussenpersonen als advocaten, banken en beleggers overbodig worden. En dát zou ons allemaal een hele hoop tijd en geld besparen!

Voordelen van blockchain

Hoewel er nog een hele hoop uitdagingen zijn, heeft blockchain de volgende potentiële voordelen:

1. Lagere transactiekosten

Omdat er geen tussenpersonen meer nodig zijn, kunnen transactiekosten drastisch omlaag.

2. Gebruikers zijn in control

Als gebruiker van een blockchain hou je altijd zelf de controle over je gegevens en transacties.

3. Transacties zijn transparant en niet aan te passen

Elke verandering in een blockchain is zichtbaar voor alle partijen. Dat creëert transparantie in het proces. Daarnaast zijn transacties ook niet aan te passen of te verwijderen.

4. Data is van hoge kwaliteit

Het toevoegen van data aan een blockchain gaat altijd op dezelfde manier. Hierdoor is de data compleet, consistent en nauwkeurig. No more human errors.

5. Geen tussenpersonen of vertrouwen meer nodig

2 partijen kunnen een transactie doen, zonder dat er een 3e partij of vertrouwen in de andere partij nodig is. Alles is dichtgetimmerd in de blockchain.

6. Duurzaam en betrouwbaar

Omdat blockchains gedecentraliseerd zijn, is er geen single point of failure dat aangevallen kan worden. Net als het internet en e-mail, kan blockchain nauwelijks gehackt worden.

7. Voorspelbare processen

De manier waarop transacties verlopen is precies vastgelegd in het protocol van de blockchain, dus kun je erop vertrouwen dat een transactie altijd hetzelfde verloopt. Ook dit zorgt ervoor dat tussenpersonen kunnen verdwijnen.

8. Simpeler ‘ecosysteem’ van grootboeken

Alle transacties worden in 1 openbaar grootboek bijgewerkt, wat voor minder administratieve rompslomp zorgt.

9. Snellere transacties

Transacties tussen verschillende banken duren soms een paar dagen, zeker als je in het weekend iets wilt. Met blockchain duren transacties maar een paar minuten. En je kunt ze 24/7 uitvoeren.

Ook nadelen

Net zoals met alle nieuwe techniek, is het niet alleen maar hosanna. Hoewel blockchain veel potentie heeft, kleven er nog wel een paar nadelen aan:

1. Toch niet zo snel?

Hoewel de meeste transacties via blockchain sneller gaan dan via klassieke instanties, is het nog niet zo snel dat je het als een soort pin-betaling kan zien. Volgens onderzoek van Constellation Researchduurt 13% van de transacties meer dan 20 minuten, en 0,25% meer dan een uur. Sneller dan de dagen die het via een bank duurt, maar niet zo snel als contactloos pinnen.

2. Veiligheid is afhankelijk van de prijs van elektriciteit

Als je er maar genoeg computerkracht tegenaan gooit, zijn alle algoritmes in een blockchain te breken. Gelukkig zijn de kosten voor de elektriciteit die daarvoor nodig is, hoger dan de opbrengsten. Maar wat als elektriciteit ineens veel goedkoper wordt, of de transacties in een blockchain waardevoller?

3. Wet- en regelgeving werkt (nog) niet mee

Omdat de techniek van blockchain totaal anders is dan alles wat we nu kennen, zijn er nog een hele hoop juridische hordes te nemen.

4. Integratie met bestaande systemen

Vergelijkbaar met punt 3, want blockchain werkt zó anders dat bestaande systemen aangepast of vervangen moeten worden. En dat kost geld, dus zal de techniek zich eerst moeten bewijzen.

In dit artikel op Medium.com lees je meer over verschillende voor- en nadelen van de techniek.

Tot slot

Of blockchain z’n hype waar gaat maken? Ik weet het niet. Er zijn genoeg potentiële voordelen te verzinnen, maar dan zullen er eerst nog een aantal grote stappen gemaakt moeten worden. Het idee van een gedecentraliseerde munt spreekt mij, en veel anderen, wel aan. Het zou echt dé manier van zakendoen van het digitale tijdperk kunnen worden.